De visie dat we straks allemaal thuis een 3D printer hebben, zal niet snel realiteit worden. Het is wel reëel te verwachten dat 3D printen tot decentrale, lokaal georganiseerde productielocaties leidt waar de consument zijn eigen producten laat 3D printen. De Fablabs kunnen die rol snel op zich nemen. Dat zegt Jürgen Bertling van Fraunhofer.

 

 Fablabs kunnen rol van lokale maakcentra op zich nemen

Behalve dat de 3D printtechnologie interessant is, is vooral de uitwerking daarvan op verdienmodellen, de rol van de consument en de huidige supplychains voor consumentengoederen een thema waar velen zich mee bezig houden. Want het effect kan groot zijn. Niet voor niets zei onlangs in Nederland nog bijna een op de drie ondernemers uit de industrie te vrezen dat het huidige verdien model onder druk komt te staan.

 

Heeft 3D printen effect op consumptiepatronen?

De wetenschapper van het Fraunhofer Umsicht presenteerde op Rapid.Tech in Erfurt een wel heel opvallende visie. Hij gelooft in decentrale productie in Europa. Fablabs en regionale printservice bedrijven kunnen de rol van fabrikant op zich nemen, maar dat is dan een andere rol van de huidige fabrikanten vervullen. De consument krijgt namelijk een veel grotere invloed op het product. En dat kan volgens Bertling wel eens zeer positief uitpakken voor de ecobalans van 3D printen. “Engineers kijken bij het design en nu naar de levensduur van de producten van de concurrent. Consumenten zullen heel anders tegen levensduur aankijken.” Daardoor zou het consumptiegedrag best wel eens kunnen gaan veranderen, omdat de consument veel meer en veel directer invloed krijgt op de producten die hij wil en nodig heeft en hoe deze er moeten uitzien.

Bertling

Jürgen Bertling: worden Fablabs de digitale ‘Genossenschaften’ van de toekomst, naar analogie van de vroegere nutsbedrijven?

 

Rol van Fablabs kan groot worden

Bertling denkt dat de Fablabs een grote rol in zijn concept kunnen gaan spelen. Die staan immers dichtbij de consument, zijn goed gespreid en door het gebruik van veelal open source printers kunnen ze gemakkelijk capaciteit vergroten. “De RepRap beweging is ooit gestart vanuit het idee dat je binnen een dag de onderdelen voor je tweede 3D printer kon maken. Zo kunnen ook de Fablabs snel hun capaciteit vergroten.” De Fablabs moeten daarvoor misschien georganiseerd worden zoals in Duitsland nog steeds veel energiebedrijven lokaal zijn georganiseerd: nutsbedrijven in handen van de gemeente of de regio. Digitale Genossenschaften, zo noemt Jürgen Bertling de toekomstige Fablabs. Op de vraag of juridische aspecten zo’n decentrale productie niet belemmeren, antwoordde en Fraunhofer-medewerker dat er nog een heel grijs gebied is op juridisch vlak. Hij vindt overigens niet dat alles open source moet worden. “Soms moet je ook beloond worden.”

Fraunhofer Umsicht is het instituut dat zich bezighoudt met duurzaamheid en milieu- en grondstoffen besparende processen en technieken. Het instituut maakt deel uit van Fraunhofer Allianz Generativ